Taariika Ruleet
Taariika ruleet ina rewi e ƴeewndo fiisik ngo memtaaki, suudu fijo kaalis e Pari, sakiraaɓe ɗiɗo e nder wuro ndiyam cellal Almaañ, e kasino mo waɗi suudu wootere noone haako ko woowaa e Orop.

Hade taarorde
- 1654
Pascal e Fermat: caɗeele poentuuji; njaru fodaandu.
Njaru Fodaandu e Ruleet - 1655Taarorde nde alaa nafoore
Blaise Pascal, ina yiyloo masiŋ mo dartaake abada, ina waɗa taarorde fotnde no feewi. Masiŋ oo memtaaki; taarorde ndee heddii, kuuje taarotooje ɗe alaa ko haɗata ɗe, ɗe njiyetee no sahaa.
Blaise Pascal: Tindol Taarorde Ruleet - 1657
Huygens ina saakita deftere adannde e njaru fodaandu.
- 1713
Jakob Bernoulli, Ars Conjectandi: sariya limooje mawɗe.
Ɓadagol e Juuta: Sariya Limooje Mawɗe e Ruleet - duuɓi 1740Roly-poly e E.O.
Cuuɗi fijo kaalis Angalteer ina taarna taarorɗe jogiiɗe cuuɗi peccotooje e ɗe peccotaake. Fijooji ɗii ina haɗee laabi keewɗi, ɗum ina dogna fannuuji mum faade Orop.
Hol Mo Tagi Ruleet? Iwdi Ruleet - 1754
d’Alembert ina saakita juumre nde caggal ɗuum innirtee mo, wonde sistem.
Dabare Ruleet D'Alembert - 1758
Farayse Hesere (Quebec) ina haɗa laaɓe, hoca, faro e “roulette”: ko e binndi adii fof ɗi innde ndee hollitortee fijo kaalis.
- duuɓi 1760
“Martingale” ina naata e saggitorɗe Farayse, wonde konngol fijooɓe kaalis.
Dabare Ruleet Martingale
Fijo oo
- 1796Pari, Palais-Royal
Romaa Jaques Lablée La Roulette ina sifa taarorde jogiinde cuuɗi kasino ɗiɗi, 0 e 00, e suudu fijo kaalis e Palais-Royal. Ɗum ko sifaagol timmungol ɓurngol adde e fijo hannde oo.
Ruleet e Binndi Ɓeyngu - duuɓi 1800
Taarorɗe Amerik ina ɓeyda suudu ciilal: limooje kasino tati.
Taarorde e Sariyaaji Ruleet Amerik - 1837
Farayse ina haɗa kasinooji; fijo ina eggi to gure ndiyam cellal Almaañ.
- 1841
Sakiraaɓe Blanc ina jogitoo kasino Bad Homburg.
François Blanc - 1843Bad Homburg
François e Louis Blanc ina ubba kasino e nder wuro ndiyam cellal Almaañ, ina ittoo seero ɗiɗi. Taarorde seero gooto ina feccira ɓural kasino ɗiɗi, ina ŋoota fijooɓe iwde e gure ndiyam cellal goɗɗe.
Bad Homburg e Kasinooji Gure Ndiyam Cellal - 1863Monte-Carlo
Fijo kaalis haɗaa e Almaañ fof, Blanc ina jogitoo kasino Monaako mo tampi. Monte-Carlo ina wonta ko ruleet Orop ƴeewtortoo; seero gooto ko woowaa mum.
Ruleet Monte-Carlo - 1866
Dostoevsky, Fijoowo Kaalis (The Gambler).
Roulettenburg Dostoevsky - 1868
Laawol laana njoorndi gila Nice haa Monte-Carlo.
Casino de Monte-Carlo - 1869
Monaco ina itta lempo njoɓdi golle.
- 1872
Purus ina uddi kasinooji Almaañ.
Fijooɓe e ƴeewndooji
- duuɓi 1870
Labouchère ina lollina sistem momtugol ngol to London.
Dabare Ruleet Labouchère - hono 1880Taarorde Jagger
Joseph Jagger, jom golle comci iwdo Yorkshire, ina windina taarorɗe Monte-Carlo, ina waɗa pari e limooje ɗe ɓuri yaltude. O ina dañña ngalu mawɗo; kasino ina dilla taarorɗe mum, caggal ɗuum ina mbaylita ɗe.
Joseph Jagger: Dabare Ruleet e Monte-Carlo - 1891Gorko fooluɗo banke kasino
Charles Wells ina timmina jetoŋji taabal laabi keewɗi e nder balɗe seeɗa, ɗum addi gimol music-hall. Ƴeewtooji heɓaani sistem, si wonaa sahaa, caggal ɗuum kadi janfa e nokku goo.
Gorko Fooluɗo Banke Kasino - 1900
Pearson ina saakita ƴeewndo kii-kaare (χ²) e kabaruuji taarle Monte-Carlo.
Ƴeewndo Kii-kaare - 1907
Farayse ina yamira kasinooji kadi e gure ndiyam cellal e gure fommbina maayo mawngo.
- 1913
Limooje ɓaleeje 26 jokkondirɗe e Monte-Carlo.
Juumre Fijoowo Kaalis - 1931
Nevada ina yamira fijo kaalis kasino.
Taarorɗe Ruleet Las Vegas - duuɓi 1940
Ulam e von Neumann ina inna feere Monte-Carlo.
- 1953
Fleming, Casino Royale: Bond ina waɗa pari e sappo e ɗiɗi ɗiɗi e ruleet.
Dabare Ruleet James Bond - 1961
Thorp e Shannon ina mahda ordinateer ruleet adanngal ɓornetengal.
Ordinateeruuji Ruleet - 1965
Dubins e Savage ina holla wonde fijo cuusngo ɓuri moƴƴude e fijooji ɗi ɓural kasino woodi.
- 1969
Ƴeewndo Thorp ina ɓanngina ko waɗi sistem pari alaa foolata fijo mo njaru fodaandu mum ina les seero.
Miijo Juumɗo: Dabare Ruleet nde Dañata Sahaa Kala - 1977–81
Ordinateeruuji suuɗaaɗi Eudaemons e Nevada: les jungo e 1978, nder pade e 1981.
Eudaemons ɓen - 1985
Nevada ina waɗa kuutorɗe hiitooje njeñtudi bonnere. Bass ina saakita The Eudaemonic Pie.
Janfa e Ruleet
Fijo jamaanu oo
- teemedannde 20ɓiireGila e gure ndiyam cellal haa e kaaɗe
Ruleet ina yaha Las Vegas e seero ɗiɗi ruttaaɗo, caggal ɗuum e taabalji RNG internet e duuɓi 1990, e taarorɗe studio ɗe njaajnetee live e duuɓi 2000.
Ruleet Orop e Ruleet Amerik - duuɓi 1990
Galle García-Pelayo ina nafitoroo taarorɗe ooñiiɗe takko Madrid; ɓe haɗaa naatde; ñaawirɗe ina itta haɗɗi ndii (2004).
Gonzalo García-Pelayo: Sistem Ruleet - 1996
Kasinooji internet adiiɗi e ruleet RNG.
Ruleet Live e Ruleet RNG - 2003–06
Ruleet live e kurupiye ina wasaa gila e studiooji; Riga e Malta ina wonta hakkunde mum.
No Ruleet Live Golliri - 2004
Fedde Ritz ina daña £1,3 miliyoŋ ko hiitii bal ngal; laser mo wiyaa woodaa yiytaaka; tuumaaka.
Fijo Ɓural e Ruleet - 2005
Sariya fijo kaalis Angalteer: yamirooje fijo kaalis woɗɗungo, timmuɗe.
Ruleet e Laamateeri Dentundi - 2012
Small e Tse ina saakita fiisik hiitugol njeñtudi ruleet.
Fiisik Taarorde Ruleet - 2013
New Jersey ina udditi kasinooji internet doosaaɗi.
Ruleet e Dowlaaji Dentuɗi Amerik - 2016
Ruleet seero tati e Strip Las Vegas.
Ruleet Seero Tati - 2018
Haɗɗi federaal Dowlaaji Dentuɗi e pari coftal ina itaa; dowlaaji ina waɗa sariyaaji mum en.
- 2021
Almaañ e Holannda ina rokka yamirooje fijooji kasino internet.
Ruleet e Orop - 2026
Lowre ndee: kala ñalngu dow ɗoo, e kiisa mum.

Gollal gootal fawiingal
E nder teemedannde ɗiɗi e feccere, kot ruleet mbayliima laawol gootol e nafoore fijoowo (1843, seero gooto ittaa) e laabi ɗiɗi e bone mum (ciilal e duuɓi 1800, seero tati e 2016). Ko heddii fof, sistemji, ordinateeruuji, studiooji, jayeeje, accii kiisa ka no Lablée tawiri ɗum: 36/n − 1 e taarorde nde suudu wootere ɓeydii e ɗuum.
Naamne
Ngu Pascal. Ƴeewndooji taarorde makko ko goonga; jokkondiral mum e ruleet ko aada tan.
E nder teemedannde 19ɓiire; doosgol Orop ngol huutortee hannde laatii aada ko adii jamaanu Monte-Carlo.
Ina gasa ko ñalngu doosɗe. Taarorde ndee timmii.
Ƴeewndo weltinoowo

Teemedannde ɗiɗi e feccere, moƴƴinal gootal, ruttooji caggal ɗiɗi, daartole ɗuuɗɗe.
Iwdi
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.
- Bass, T. A. The Eudaemonic Pie.
- Thorp, E. O. “Optimal gambling systems for favorable games.”
- Chellel, K. “The Gambler Who Beat Roulette.”
- Shelley, R. Roulette Wheel Study.